Sunday, September 27, 2020

سوگیری علیه شخصیت های ملی جامعه ایران

 

بسمه تعالی

اعتراض به گزارش سازمان عفو بین‌الملل:

 سوگیری علیه شخصیت های ملی جامعه ایران

سازمان عفو بین‌الملل در شهریور 1399 گزارشی را منتشر کرد مبنی بر «احتمال اطلاع داشتن میرحسین موسوی در زمان نخست‌وزیری خود از وقوع اعدام‌های تابستان 1367». این گزارش شایبه‌انگیز متاسفانه واجد معیارهای حقوقی کافی نبود که افکار عمومی از نهادی با اعتبار «عفو بین‌الملل» انتظار داشتند.

 ابعاد این ماجرا و این نکته که میرحسین موسوی تا چه حد از آن اعدام‌ها و جزئیات آن باخبر بوده است یا نه و این که آیا مشارکت و موافقت یا حمایتی از آن رویداد داشته است یا خیرروشن نیست.، اگرچه بر اساس برخی اسناد منتشره سالیان اخیر از سوی بیت مرحوم آیت‌الله منتظری تا حدودی روشن شده است، اما شاید هنوز هم با قطعیت در خصوص تک تک این موارد نتوان داوری کرد.گزارش اخیر سازمان عفو بین‌الملل نیز بدین موضوع صراحت دارد که صرف «احتمال اطلاع» مطرح است و نه بیشتر. از این رو شناخت ابعاد مساله، نقش و مسئولیت افراد و مقامات رسمی موثر بر آن مصائب تاریخی، تنها در یک دادرسی شفاف و رسیدگی منصفانه در چارچوب یک کمیته مستقل حقیقت‌یاب میسر است.

طی چند سال گذشته، اپوزیسیون برانداز مقیم خارج با بهره‌گیری از ظرفیت شبکه‌های تلویزیونی فارسی‌زبان و برنامه‌سازی‌های حرفه‌ای و مستندسازی‌های یک طرفه همین خط تخریب سرمایه‌های اجتماعی جنبش اصلاحات را برگزیده‌اند، اما آن‌چه شگفت‌آور و بلکه تاسف‌بار به نظر می‌رسد و موضوع بیانیه حاضر است، عدول سازمان عفو بین‌الملل از اصول «بی‌طرفی» است که در نهایت، نه تنها نقشی آگاهی‌بخش ایفا نمی‌کند، بلکه حکایت از هم‌سویی این سازمان معتبر با اهداف و جهت‌گیری‌های هم‌سو با جریانات سیاسی براندازی دارد که هرگز تعهدی نسبت به اصول عالیه اعلامیه جهانی حقوق بشر نداشته‌اند.

بدیهی است که مهندس موسوی به عنوان یکی از کارگزاران نظام جمهوری اسلامی در برهه‌ای خاص، باید پاسخگو باشد، ولی این ضرورت، وابسته به تامین پیش‌نیازهای اساسی و رعایت اصولی همه‌جانبه‌نگر است. تنها در چنین شرایطی است که می‌توان نسبت به تحقق پاسخ‌گویی مسئولانه و پیشگیری از وقوع رخدادهای مشابه در آینده مطمئن شد. در شرایطی که میرحسین‌موسوی در منزل خویش محصور است و از کمترین امکانی برای شفاف‌سازی، دفاع از عملکرد یا پذیرش مسئولیت خود برخوردار نیست، انتشار این گزارش غیرقطعی و متکی بر احتمال صرف، چه کمکی در راستای کشف حقیقت و دفاع از ارزش‌های حقوق بشری دارد؟

نهضت آزادی ایران باور دارد که انتشار گزارش‌هایی از این دست، ضمن آن که دلالت بر امکان اعمال جهت‌گیری‌های سیاسی در نهادهای معتبر حقوق بشری دارد، موجب کاهش فزاینده اعتبار اخلاقی چنین نهادهایی نزد افکار عمومی ایران و جهان می‌شود. گزارش جانبدارانه و شایبه‌برانگیز سازمان عفو بین‌الملل، نتیجه‌ای ندارد جز القای عمومی این نکته که گویی، گروه‌هایی تمامیت‌خواه و خشونت‌گرا از دو طیف مختلف ولی هم‌سو، موفق شده‌اند در پوشش نهادها و محافل معتبر بین‌المللی و حقوق بشری، زمینه تضعیف و حذف تدریجی همه نیروها و شخصیت‌های ملی و تخریب سرمایه‌های اجتماعی و نمادین ایران را فراهم آورند تا در خلاء رهبران و نحله‌های موجه و تاثیرگذار، بتوانند با داعیه «نجات ایران»، عناصر و گروه‌های سیاسی ارتجاعی وابسته به جریانات نظامی و امنیتی یا وابستگان به محافل غیردموکراتیک و یا سلطنت‌طلب را جایگزین ظرفیت‌های دموکراتیک و درون‌زای داخلی نمایند

 نهضت آزادی ایران ضمن فراخوان به  هوشیاری همگانی در این باب، توجه هموطنان و به ویژه فرهیختگان و کنشگران سیاسی و مدنی را به مخاطرات چنین مواضع و رویکردهایی جلب می‌کند و امیدوار است در آینده، فضایی موید آزادی بیان و بسط امکان روشنگری بیشتر صاحب‌نظران منصف در قبال واقعیت‌های تاریخی و مصالح ملی کشورمان فراهم شود.

نهضت آزادی ایران فراتر از دفاع از شخصیت فردی یا عملکرد سیاسی مدیران جمهوری اسلامی از جمله، مهندس میرحسین موسوی، ناسازواری رفتار سیاسی و رویکردی مذموم را یادآور می‌شود که اتهامات غیرمستند و بهانه‌هایی نامعتبر را دست‌مایه مقاصد نامطلوب و معارض با منافع ملی و امنیت ملی ایران کرده‌اند. از این‌رو، هشدار می‌دهد که تخریب آقای میرحسین موسوی، فقط ناظر بر جنبه‌های محدود فردی نیست که به رقابت‌های سیاسی ایران در یک جهت خاص مدد رساند و به سود جریان محافظه‌کار و مخالف با اصلاح‌طلبان تمام شود. این رویکرد، واجد ابعادی مخرب برای امنیت ملی ایران است

نهضت آزادی ایران

ششم مهرماه 1399

 

Thursday, September 17, 2020

تسلیت نهضت آزادی به مناسبت درکذشت آیت الله صانعی

 

بسمه تعالی

بازگشت همه به سوی اوست

درگذشت فقیه‌ نواندیش مرحوم آیت‌الله یوسف صانعی که از جمله مبارزان مقاوم در نظام ستم‌شاهی بود، موجب اندوه و تاثر است.

این فقیه آزاده در زمره معدود فقهای دوران قرار دارد که پس از پایان دهه شصت خورشیدی و فرونشستن احساسات انقلابی، با شجاعت اخلاقی و صراحتی کم‌نظیر، به نقد هزینه‌های انقلابی‌گری‌های قانون‌شکنانه گذشته از جمله در دوران تصدی خود در دادستانی کل کشور، نشست و با عبور از مرزهای مصلحت‌اندیشی و سنت‌های ارتجاعی، به تاسی و حمایت حق‌گرایانه از شادروان آیت‌الله منتظری پرداخت و با مشی و مرام آن فقیه عالیقدر که به راستی، سرمایه اخلاقی حوزه علمیه قم به شمار می‌آید، همراه شد و برای همیشه، از حظ قدرت چشم پوشید.

اعتبار مرحوم آیت‌الله صانعی بر این حقیقت استوار است که پس از رها کردن خرقه مقام‌های حکومتی، همواره در طرف مردم قرار گرفت و با پذیرش آگاهانه و مسئولانه انزوا و طرد از سوی دستگاه حکومت، به اعتراض در برابر انحراف‌ها، و ساختار تبعیض و قانون‌شکنی پرداخت.

آن زنده‌یاد تا واپسین دم، تمام قد بر موضع خویش مبنی بر حمایت از مطالبات جنبش سبز ایستاد و از هرگونه تلاش خالصانه برای رفع حصر خانم دکتر زهرا رهنورد و آقایان مهندس میرحسین موسوی و حجه‌الاسلام شیخ مهدی کروبی فروگذاری نکرد و در این راه خطیر و شریف انسانی، بارها مورد بی‌مهری و حتی اهانت اقتدارگرایان قرار گرفت و به دفعات، نیروهای فشار وابسته به جریانی خاص، به منزل ایشان یورش بردند و حتی خواهان خلع مرجعیت فقیه مردم‌گرا از نهادهای معینی مانند جامعه مدرسین قم شدند.

مرحوم صانعی در زمینه‌های فقهی و به ویژه در دفاع از بسط عدالت جنسیتی، بازخوانی حقوق زنان و کودکان در آموزه‌های قرآنی، سنت پیامبر اکرم و سیره پیشوایان اخلاقی شیعه و حمایت دین‌باورانه از حقوق پایه زندانیان سیاسی و عقیدتی، نوآوری‌های اساسی نشان داد و کارنامه‌ای نیک‌فرجام از خود به جا نهاد.

نهضت آزادی ایران، در گذشت این عالم نواندیش  و عدالت‌گرا را به مردم شریف ایران و خانواده ارجمند صانعی تسلیت می‌گوید، برای آن مرحوم، مغفرت و رحمت بیکران الهی مسئلت می‌کند و برای بازماندگان و علاقه‌مندان به ایشان، از خدای متعال، طلب شکیبایی و باور روزافزون به مبارزه برای استقرار آزادی و عدالت را دارد.

نهضت آزادی ایران

25 شهریور 1399

 

 

Wednesday, September 9, 2020

ضرورت استقلال قوه قضاییه

 

بسمه تعالی

ضرورت استقلال قوه قضاییه

تاسیس «عدالت‌خانه» به مثابه نهادی مستقل از مراجع قدرت که پشتیبان حقوق مردم، ضامن حاکمیت قانون و الزام‌کننده «مقامات ارشد حکومت» به «قانون» باشد، مهم‌ترین مطالبه ملت ایران در انقلاب مشروطه بود که متاسفانه پس از یک قرن، هنوز برای تحقق این هدف شریف انسانی، راه درازی در پیش است و همین امر، موجبات بروز اختلالاتی را در بنیان‌های دکترین امنیت ملی فراهم آورده و مانعی اساسی را پیش روی تقویت جامعه مدنی، فرایند گذار به مردم‌سالاری و توسعه همه جانبه ایران نهاده است. تاریخ معاصر جهان گواهی می‌دهد که «توسعه قضایی» و پذیرش ضرورت قوه قضاییه مستقل از نهادهای قدرت و متعهد به آرمان‌های مردم و حقوق و حاکمیت ملت‌ها، پیش‌نیاز ضروری توفیق دستیابی به مطالبات مردمی در عموم نهضت‌های آزادی‌خواهانه و اصلاح‌طلبانه بوده است.

این بینش حق‌گرایانه و دغدغه مبتنی بر تجربیات بشری، در انقلاب اسلامی و مردمی ۱۳۵۷ نیز مطرح بود. به موجب صدر اصل ۱۵۶ این قانون، قوه قضاییه، «قوه‌ای است مستقل که پشتیبان حقوق فردی و اجتماعی و مسئول تحقق بخشیدن به عدالت و وظایفی در راستای اصول بنیادین نظام جمهوری اسلامی و حق حاکمیت ملت مندرج در اصل ۵۶ همین قانون و موظف به احیای حقوق عامه، گسترش عدل و آزادی‌های مشروع و نظارت بر حسن اجرای قوانین» است.

متاسفانه، چهار دهه سابقه عملکرد قوه قضاییه جمهوری اسلامی ایران عموما در راستای اهداف عدالت‌خواهانه و چشم‌اندازهای ناظر بر تحقق حقوق و حاکمیت ملت به نظر نمی‌رسد و دارای کاستی‌های بسیار بوده است. دستگاه قضایی کشور، همواره در قامت حامی ساختار قدرت قرار داشته و نتوانسته یا نخواسته است در مقام مدعی حقوق اساسی و مطالبات قانونی ملت ایران، نقشی را که قانون اساسی به عهده آن نهاده است، ایفا کند. این وضعیت، مبتنی بر این کاستی ساختاری است که انتخاب مقامات ارشد قوه قضاییه و به ویژه مقامات دادستانی که قاعدتاً باید به عنوان «مدعی العموم» و «نماینده ملت» عمل کنند و نه به مثابه «مدعی الحکومه»، از طریق آرای عمومی نبوده و به نحو انتصابی از سوی مراجع بالادستی قدرت انجام گرفته است. از این رو، رابطه‌ای مستقل از ساختار قدرت یا تعهدی بنیادین و ساختاری میان «نهاد قضایی» و «مردم» پدید نیامده است.

نهضت آزادی ایران اعلام می‌کند که عدم رعایت «اصول دادرسی عادلانه» مبتنی بر برخورداری متهمان از حقوق دفاعی، دادگاه علنی، حضور وکیل در مراحل پیگرد مقدماتی و سوابقی مانند اعمال خشونت و یا بهره جستن از بازداشت‌های طولانی در سلول‌های انفرادی برای اخذ اقرار علیه خود و یا شهادت علیه دیگران، به رسمیت نشناختن حقوق متهمان سیاسی و تن ندادن به الزامات «قانون جرم سیاسی» و نیز، قرار دادن مقامات امنیتی در مقام ضابط قضایی و سپردن دادرسی‌های سیاسی به چند قاضی ویژه از جمله دلایلی است که اعتماد افکار عمومی را نسبت به «عدالت قضایی» به ویژه در پرونده‌های سیاسی و مطبوعاتی کاهش داده و به دفعات، زمینه بروز اعتراضات داخلی و بین‌المللی به احکام قضایی را فراهم کرده است که در همین راستا، به نمونه‌های زیادی مانند پرونده‌های اعدام سه معترض جوان آبان ۱۳۹۸، برادران افکاری، وضعیت زندانیان سیاسی و عقیدتی ازجمله خانم نسرین ستوده و خانم نرگس محمدی و تداوم خلاف قانون حصر خانم زهرا رهنورد و آقایان میرحسین موسوی و شیخ مهدی کروبی می‌توان اشاره کرد.

نهضت آزادی ایران با توجه به اهمیت موضوع، هشدار می‌دهد و یادآوری می‌کند که قوه قضاییه، پناهگاه و ملجایی است برای دادخواهی و آرامش روانی مردم و تنزل سرمایه اجتماعی این نهاد، پیامدهای سهمگین و غیرقابل جبرانی برای اعتبار نظام جمهوری اسلامی ایران دارد که ضمن عدول از ارزش‌های انقلاب اسلامی و نقض فراگیر حقوق ملت و حاکمیت قانون، منجر به سرخوردگی و ناامیدی عمومی بیشتر می‌شود و نهایتاً افزایش احساس ناامنی، بروز وضعیت‌های قانون‌شکنانه، نارضایتی عمومی، بازتولید شورش‌های خشونت‌محور و رشد روحیه انتقام در مردم را در پی خواهد داشت.

نهضت آزادی ایران باور دارد که استقلال قوه قضاییه، یعنی استقلال از نهادها و مراجع قدرت و پذیرش اصل مترقی تفکیک قوا. بدیهی است که اعلام بی‌نیازی به قانون و یا صدور احکام یا تصمیم‌سازی‌های مغایر با اصول و قواعد معتبر عقلی و شرعی حقوقی و قضایی مانند «اصل قانونی بودن جرایم و مجازات‌ها» یا «اصل برائت» دلالتی بر استقلال قوه قضاییه ندارد. بازگشت به مردم، تعهد به ظرفیت‌های دموکراتیک قانون اساسی و پذیرش الزامات حاکمیت قانون و حقوق اساسی ملت، یگانه راهی است که می‌تواند زمینه‌های همبستگی ملی در برابر تهدیدات بیگانه و ارتقای شاخص‌های «توسعه پایدار» و «امنیت آزادی‌محور» را تامین و بحران‌های حاکم بر جامعه ایران در عرصه‌های گوناگون سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و حتی اخلاقی را کاهش دهد یا مهار کند. از این رو مصرانه می‌خواهد که دستگاه قضایی، از آزمودن تجربه‌های آزموده شده احتراز کنند و استقلال راستین دستگاه قضایی و زمینه‌های ارتقای جایگاه آن را به نهادی با جایگاه بلند و مردم‌گرا و ملتزم به قانون محقق سازند. اعدلوا هو اقرب للتقوی.

نهضت آزادی ایران

19 شهریور ۱۳۹۹

 

 

 

Friday, August 28, 2020

«راه امام حسین» مبارزه برای آزادی است

 

بسمه‌تعالی

«راه امام حسین» مبارزه برای آزادی است

دعوت مردم به پیام عاشورا و هشدار پیرامون شرکت در تجمعات عمومی

 

وَلَا تَقْتُلُوا أَنْفُسَكُمْ إِنَّ اللَّهَ كَانَ بِكُمْ رَحِيمًا

[خودتان را مكشيد زيرا خدا همواره با شما مهربان است. نساء، آیه 29]

 

اساس اسلام بر «توحید» و «عدالت» و «آگاهی» و «خردورزی» استوار است. در اسلام راستین که همانا در تسلیم آگاهانه در برابر امر خالق هستی و مقاومت در برابر هر سلطه‌ و هر قدرت سیاسی و اقتصادی و دینیِ جز او خلاصه می‌شود، سلسله مراتبی از ارزش‌ها، پیام‌ها، آموزه‌ها، راهبردها و … مطرح‌اند که اعتبار همیشگی دارند و وابسته به متغیرهای زمانی و مکانی نیستند و در مقابل، مجموعه‌ای از احکام و دستورات اجتماعی قرار دارند که متأثر از شرایط هر جامعه و البته، مبتنی بر آن ارزش‌های ثابت و همیشگی، قابل تفسیر و ارجاع‌اند.

اصول و فرایض اخلاقی و عقلانی مندرج در قرآن کریم، بر اساس شمول اولویت‌‌ها، زمینه‌ها و ارزش‌های بنیادین، در زبان فقه به «واجبات» و «مستحبات» و «محرمات» تقسیم می‌شوند. وفق نص صریح آیات شریفه و برخی تاملات فقهی، اصول ناظر بر واجبات و محرمات، مانند باور به «خدا و آخرت» و به جا آوردن فرایضی مانند نماز و روزه و امر به معروف و نهی از منکر، توقف‌ناپذیر و تعطیل‌ناشدنی‌اند. هیچ مقام سیاسی یا مرجع دینی نمی‌تواند برحسب اقتضائات موردی و سیاست روز، جایگاه این ضرورت‌ها و زیرساخت‌های متمرکز بر فطرت پاک انسانی و متوجه بر تجربه کمال‌جویانه و مومنانه بشر در صراط «حق‌گرایی و انسان‌دوستی» [حق‌گرایانه متوجه دین باش. به فطرت الهی که مردم را بر آن اساس آفرید، ملتزم باش. آفرینش الهی دستخوش دگرگونی نخواهد شد؛ این است دین پایدار. روم، آیه 30]1 را تعویض و تبدیل کند. اما جشن‌ها، مناسک و آیین‌های مذهبی مانند عزاداری‌ها و تعزیت‌های رایج در مکتب تشیّع، در هر مناسبت و بر اساس هر نگرش و باور فقهی یا غیر آن، در شمار «مستحبات»‌ به شمار می‌روند و هرگزدر تراز محرّمات و مسلّمات «دین خدا» تلقی نمی‌شوند.

متأسفانه در طول تاریخ بشر، برخی مصادیق و نمادهای «دین‌ورزی» چه در میان مسلمانان و چه در میان پیروان سایر ادیان، متأثر از هویت‌های تاریخی و مصلحت‌سنجی‌های سیاسی، اجتماعی و اقتصادی، با نادیده گرفتن یا استحاله مضامین عالی معرفتی و حِکمی و اخلاقی، شکل گرفته و حتی، جایگزین ارزش‌های راستین و کارآمد عقلانی و اخلاقی برآمده ازآموزه‌های اصیل قرآنی شده‌اند و در این روند انحراف‌یافته، اصول بنیادین تدریجاً رنگ باخته و به وجوه سطحی‌تر برخی مناسک و ظواهر و تشریفات و حتی خرافات بی‌مبنا، تقلیل یافته‌اند و بر همین اساس، تفاوت‌ها و تعارض‌ها و تنازعات قومی و مذهبی بی‌شماری به بهای ایمان، جان، امنیت و آزادی مردم، پدید آمده‌اند.

 تحلیل روشن و دقیقی وجود ندارد که چرا و چگونه و بر اساس کدام نیازِ معرفتی یا ضرورت اجتماعی، مراسم‌، مناسک‌، فرقه‌گرایی‌ها و زیاده‌روی‌هایی مانند «قمه‌زنی» یا «چنگ افکندن و خراشیدن پوست سر و صورت» که تنها در میان اقلیتی از مسلمانان رواج دارند، موقعیتی هم‌تراز با احکام و فرامین متکی بر ارزش‌های جاوید بشری یافته‌اند؟ بنا بر آموزه‌های تردیدناپذیر قرآنی، کالبد انسان از چنان حرمت و کرامتی برخوردار است که حتی، ایراد هر نحو جراحت بر جسد مرده نیز روا شمرده نمی‌شود، چه رسد به جسم جان‌دار بشر که امانت الهی قلمداد شده و بنا بر اضطرار و برای محافظت از آن و تداوم بقا، حتی اکل حرام نیز، جایز و بلکه واجب محسوب می‌شود.

نه در قرآن و نه در سنّت پیامبر اکرم (ص) و یا امامان کریم شیعه (ع)، سند معتبر و اصیلی دال بر ضرورت اجرای مراسم «عزاداری» برای اعتلای اخلاق و دستیابی به کمال «دین‌ورزی» و جزای خیر اخروی به چشم نمی‌خورد. یادآوری می‌کند که مناسک دینی، غالباً از «سنت‌های جماعات» و «رسم‌های تاریخی» و «نظام قبائل» نشأت می‌گیرند تا آن که از آموزه‌های مسلم و آیین‌های اصیل و معرفت‌شناسانه توحیدی بهره‌مند باشند. 

بر اساس اسناد معتبر به دست آمده از تاریخ اسلام، پیامبر گرامی(ص) و پیشوایان اخلاقی مکتب تشیع، هرگز در تأسیس یا مباشرت به مراسم مبالغه‌آمیز از نوعی که امروزه رایج است، مبادرت نکرده‌اند و ما مسلمانان، اکنون میراث‌دار برخی مناسک و رفتارهایی هستیم که در طول قرون و اعصار بعدی، مدام بر ساز و برگ شعائر و مراثی و مدیحه‌سرایی‌ها افزوده و کاسته‌اند و اینک، تا مرز بدعت و خرافات و غلوّ و حتی رواج شرک و محرّماتی مانند جرح وآسیب‌رساندن بر جسم و حرمت انسان، پیش رفته‌اند؛ چندان که برخی عالمان روشن‌بین و خردورز شیعه نیز در نقد و نفی چنین رفتارهای خسارت‌باری آگاهی‌بخشی کرده‌اند، هرچند که این سخنان و دیدگاه‌های اصولی، تحت‌تاثیر دیدگاه‌های عوام‌پسندانه، کم‌ترشنیده شده و حتی چه بسا به تحمیل انزوا و هزینه‌های سنگین بر ایشان انجامیده است. 

قرآن کریم تصریح دارد که  جهان و هر آن چه در آن است، ازطبیعت و تاریخ گرفته تا ارسال پیام‌آوران الهی و انزال کتب واحکام دینی، جملگی برای تکریم و خدمت به  انسان است [اوست که هرچه در زمین است، یک‌سره به سود شما آفرید.  بقره، 29]2. حفظ جان، اعتلای روانی و معنوی، سلامت تن و کرامت بشر، صرفنظر از هرگونه تعلقات نژادی، جنسیتی و ایمانی، در رأس همه واجبات است و هر عمل یا ترک‌عملی که بر کرامت و سلامت انسان خدشه وارد سازد، «وهن دین» تلقی شده و از اهمّ منهیات و محرمات به حساب می‌آید.

هر امر یا حکم واجب دینی، در صورتی که با اصل صیانت از جان یا رعایت آبروی مردم، اعم از مسلمان یا غیرمسلمان تعارض یابد، قابل تعویق و توقف است. به عنوان مثال، برگزاری مراسم جهانی حج سال جاری یا نمازهای جمعه و جماعات و عیدین، تنها به جهت رعایت ملاحظات بهداشتی ناشی از شرایط بیماری کرونا، با کمترین تنش و دودستگی، یا طرح هرگونه اعتراض از سوی علماء و مردم مسلمان، عملاً تعلیق شد. جامع فقهای شیعه و اهل‌ سنّت با تعویق فریضه‌ای واجب مانند «حج» کنار آمدند، ولی برخی فقهای سنّت‌گرا، در تدبیر امری غیرضرور و چه بسا مستحب مانند «عزاداری محرم» نتوانستند اجماع نظر حاصل کنند و ایرانِ تب‌دار از کرونا را، درگیر بحرانی متعمدانه و امّا و اگرهایی می‌کنند که نه وجوب شرعی دارند و نه ضرورت عقلی.

برخی متولیان هیأت‌های محرم ۱۳۹۹ مدعی هستند که ضمن برگزاری تجمعات عمومی، پروتکل‌های بهداشتی رعایت خواهند شد، ادعایی غیرعلمی که بعضاً با برنامه‌سازی‌های تبلیغاتی رسانه ملی و پخش برگزاری مراسم عمومی عزاداری با حضور ناموجه کودکان بی‌دفاع شیرخوار، همراه است! ولی گزارش‌های نهادهای رسمی و کارشناسی مانند وزارت بهداشت، با اتکاء به برآوردهای میدانی و تجربیات گذشته، به‌صراحت می‌گویند که رعایت کامل و قاطع استانداردهای لازم بهداشتی ناظر بر پیشگیری از کرونا، در هرگونه تجمع عمومی اعم از مذهبی یا عرفی، غیرممکن خواهد بود. در شرایط ابتلای دشوار کنونی، همه ما  در برابر حفظ جان و سلامت عمومی در سطح ملّی و فراملّی مسئولیت داریم. پیامدهای هرگونه رفتار فراگیر و ناقض پروتکل‌های بهداشتی، لاجرم دامنگیر جامعه سخت‌کوش و فداکار پزشکی و پرستاری و نیز کل جامعه در سطح ملی و جهانی خواهد شد.

نهضت آزادی ایران اعلام می‌دارد که ناهمسو و معارض نشان دادن آموزه‌های دینی با مصلحت جامعه و موازین بهداشتی و پزشکی که به اصرار و ابتکار جریانی خاص و به اقتضای نگرش‌ها و منافع جناحی و سیاسی انجام می‌پذیرند، بر خلاف کرامت انسان، حقوق مردم و مسلمات دینی ارزیابی شده و وهن دین‌ خواهد بود. سنت نبی(ص)، عقل سلیم که پیامبر باطنی است و نیز قرآن کریم، ما را پند و پرهیز می‌دهند که خویشتن را به دست خویش به هلاکت و تباهی نیافکنیم. [بقره،195]3

تاریخ جهان گواهی می‌دهد که نامردمی‌ها، مسئولیت‌گریزی‌ها، مصائب ملت‌ها و مواضع ناصواب و مردم‌ستیزانه حکومت‌ها و سیاستمداران خردگریز و عملکردهای جاهلانه و متعصبانه، هرگز از یاد نخواهند رفت. بر حذر باشیم که مبادا تاریخ، عملکرد ما مسلمانان را در این دوره ابتلا به بیماری جهانی کرونا، با بی‌احتیاطی، عقل‌گریزی، علم‌ستیزی، مسؤولیت‌ناپذیری، تعصب و جهل، ثبت کند.

نهضت آزادی ایران یادآور می‌شود که میراث خاندان مطهّر پیامبر، عدالت‌جویی و حق‌گرایی و تن ندادن به هر قدرت نامشروع و ستم‌کار است. حسین (ع) در نهضت کربلا فریاد ماندگار «اِنَّ الْحَیاةَ عَقیدَةٌ وَ جِهادٌ»4 سر داد و به تاسی از پیامبر خاتم، والاترین جهاد را دادخواهی و مبارزه با حکومت خودکامه و ظالم دانست.5 راهبرد چنین پیشوایی، اصلاح جامعه و احیای  دین خدا از طریق روشنگری و تأکید بر صلح و صلاح مردم بود که در اعتراض به ساختاری فراتر از حکومت ناپایدار امویان و در افقی به وسعت مبارزه تاریخی با استبداد و تمامیت‌خواهی تجلی یافت.

 «راه امام حسین» یعنی ممانعت تاریخی از خدشه‌دارشدن آرمان «رسالت»  و نقض کرامت انسان‌ها در طول سده‌ها و اعصار. تنها چنین طرحی از امام حسین و یاران فداکار و صادقش در معرکه کربلاست که می‌تواند به مثابه الگویی برای تمامی تاریخ بشریت، قامت افرازد. این شکوه و عزّت و انسان‌گرایی یکتاپرستانه را چگونه می‌توان به الفاظ و مناسکی عاطفی، فرو کاست؟

نهضت آزادی ایران باور دارد که قیام کربلا بنا بر مسؤولیتی توحیدی پدید آمد که حسین(ع) در برابر انحراف امّت از آموزه‌های راستین قرآن کریم و سنت صالحان بر عهده گرفته بود. شهیدان کربلا، آرمان‌گرایانی حق‌‌گرا و عاشقان خدا بودند که صراط شهادت را از سر آگاهی و تعهدی خودخواسته در راستای زندگی باعزت‌ انتخاب کردند. «راه امام حسین» راهبردی است که جنبش اجتماعی ایران و جهان اسلام را فراتر از جهت‌گیری‌های تفرقه‌جویانه، به نهضتی برای آزادی، کرامت بشر، حاکمیت ملت و مبارزه برای دستیابی به اعتلای اخلاق، توسعه کشور و قرار دادن شهروندان در جایگاه طبیعی خود فرا می‌خواند.

نهضت آزادی ایران یادآوری می‌کند که پیشگامان جنبش روشن‌فکری ایران، زنده‌یادان مهندس بازرگان، آیت‌الله طالقانی و دکتر سحابی از همان دهه بیست خورشیدی، باور داشتند که عامل اصلی عقب‌ماندگی و توسعه‌نایافتگی ایران، «استبداد سیاسی» و «خرافات مذهبی» است. از این رو، به صراحت گفتند که: «در محیط استبدادزده، خدا پرستیده نمی‌شود»6 و راه و نهضتی را استوار کردند که در هر دو جبهه، به مردم دردمند ایران خدمت کند.

نهضت آزادی ایران اعلام می‌کند که عظمت کار، شجاعت و توفیق تاریخی امام حسین (ع) بیشتر سزاوار تبریک و تکریم و شادی و مباهات است تا گریستن و عزاداری. پیروی صادقانه و مومنانه از  راه و رسم حسین(ع)، راهبرد رهایی از استبداد، ظلم، نابرابری، خشونت، ناآگاهی، فرافکنی، نیرنگ، خرافات و احتراز از سیرت و سیاست اموی، به هر کسوت و هر صورتی است. در مسیر تاسی به آن امام و پیشوای حق و آزادی، شایسته‌ترین کار، شجاعانه و اخلاقی زیستن است به شیوه و منش حسین(ع) و یاران صدیق و حق‌جوی او و آسان‌ترین روش، انفعال و بی‌تفاوتی در برابر «پیام زنده عاشورا» و «راه پویای حسین» و اکتفا به گریستن وعزاداری بر سر بریده‌ او. زمان آن فرارسیده است که بنگریم و بیاندیشیم و تصمیم بگیریم که کدام راه را برمی‌گزینیم: «زیستن» یا «گریستن»؟

نهضت آزادی ایران  در راستای اعتقاد به برکت نهضت کربلا و«راه امام حسین» ضمن تسلیت فرارسیدن محرم و ایام شهادت آن امام همام که از طایفه ابرار و جاودانگان تاریخ بشر است، همگان را به تعلّم از مکتب آگاهی‌بخش قرآن، تأسی به مرام آزادگی و عدالت و احتراز از حضور مردم در تجمعات عمومی فرا می‌خواند و از دولت جمهوری اسلامی ایران می‌خواهد که متعهد به منافع ملی و سلامت شهروندان بماند و تسلیم فشارها و جوآفرینی‌های معارض با رحمت الهی و آموزه‌های عقلانی و اخلاقی قرآن کریم نشود.

نهضت آزادی ایران

پنجم شهریور 1399

 

پانوشت‌ها:

1.     فَأَقِمْ وَجْهَکَ لِلدِّینِ حَنِیفًا فِطْرَتَ اللَّهِ الَّتِی فَطَرَ النَّاسَ عَلَیْهَا لَا تَبْدِیلَ لِخَلْقِ اللَّهِ ذَلِکَ الدِّینُ الْقَیِّمُ.

2.     هُوَ الَّذِی خَلَقَ لَکُم مَّا فِی الأَرضِ جَمِیعاً 

3.     وَ لاَ تُلقُوا بِأَیدِیکُم إِلَى التَّهلُکَةِ

4.     معنای زندگی انسان، جز پایداری مجاهدگونه بر عقیده و آرمان‌ بشر نیست.

5.     أَفْضَلَ الْجِهَادِ كَلِمَةُ حَقٍّ عِنْدَ سُلْطَانٍ جَائِرٍ؛ حدیث نبوی.

6.     مجموعه آثار مهندس مهدی بازرگان، جلد ششم، دفاعیات.