Thursday, January 3, 2019

تهران حداگثر با 20 هزار نفر اداره می شود


گفت‌وگو با مهندس توسلی:
تهران حداگثر با 20 هزار نفر اداره می شود
اولین شهردار تهران بعد از انقلاب با بیان اینکه امروز شهر تهران می تواند حداقل با ده تا حداکثر بیست هزار نفر به صورت کارآمد اداره ‌شود، گفت: بنابراین این ارقامی که امروز از تعداد پرسنل شهرداری تهران گفته می‌شود، با جمعیت تهران تناسب ندارد. من با برخی از سازمان‌ها که ارتباط کاری دارم می‌بینم که حجم بسیاری از پرسنل  عملا کاری برای انجام دادن ندارند، سر ماه هم حقوقشان را می‌گیرند.
محمد توسلی، شهردار اسبق تهران و دبیرکل نهضت آزادی ایران، در گفت و گو با خبرنگار انصاف نیوز گفت: در دورانی که شهرداری عملا بودجه‌ی عمرانی ندارد که بخواهد پروژ‌ه‌ای را تعریف کند تا بر آن نظارت کند، پرسنل‌اش بیکار هستند و اصلا کاری متناسب با این ظرفیت ندارند.
او افزود: در دو سال اول انقلاب که جمعیت تهران حدود چهار و نیم میلیون نفر بود، کل کارکنان شهرداری 5 هزار نفر بودند. البته کارگران شهرداری که جزو پرسنل شهرداری بودند، امروز در خدمت شرکت‌های وابسته بخش خصوصی هستند. در آن زمان شهر تهران با مشارکت 5 هزار نفر اداره می‌شد. امروز که جمعیت شهر تهران حدود 8 میلیون نفر است و دوبرابر شده است آماری که از مجموعه‌ی پرسنل داده می‌شود  حدود 80 هزار نفر است! بنابراین این تعداد پرسنل با شهر تهران تناسبی ندارد.
توسلی گفت: مثلا اگر جمعیت دوبرابر شده است باید حداکثر تعداد پرسنل دوبرابر شود؛ با توجه به چارت سازمانی که شهرداری دارد، اگر بخواهد تمام پست‌هایش را پرکند، به چند نفر نیاز دارد؟ تصور نمی‌کنم خود چارت سازمانی هم این تعداد را نیاز داشته باشد.
او اضافه کرد: در کشور ما بعد از انقلاب که نگاه چپ مارکسیستی و چپ مذهبی مطرح بود و آنها می‌خواستند همه‌ی کارها در اختیار دولت قرار گیرد، نتیجه‌اش این شد که حجم پرسنل دولت بسیار گسترده شده است. این وضعیت حتی قابل مقایسه با کشورهای در حال توسعه نیست. شما این حجم از پرسنل را در دولت هیچ کشوری نمی‌بینید، به این دلیل که  بسیاری از کسانی که در بخش خصوصی بیکار می‌شوند نیز به نوعی پرسنل بخش دولتی و یا عمومی می‌شوند.
شهردار اسبق تهران گفت: برای اینکه دولت بتواند برنامه‌ی توسعه را پیش ببرد ضرورت اصلاح ساختاری حس می‌شود. تا اصلاح ساختاری در مدیریت شهر تهران آغاز نشود و شهرداری تهران در جایگاه مدیریت اجرایی قرار نگیرد، این مشکل حل نمی‌شود. این بحثی است که در همان ابتدای انقلاب در اسفند 57 برای اصلاح ساختاری مدیریت شهر تهران برنامه‌ریزی  شد. باید مدیریت اقتدارگرایی که در دوران قبل از انقلاب وجود داشته است، اصلاح شود و کار اداره‌ی شهر تهران به خود مردم سپرده شود.
او ادامه داد: طبیعتا خدمات باید به بخش خصوصی واگذار شود. این چنین تحول ساختاری در شهر تهران اگر به وجود بیاید مردم خودشان شهر را ارزان اداره می‌کنند و مدیریت‌ها توانمند و چابک خواهند بود.
بنابراین راهکار واقع بینانه این است که برای اینکه مشکل تمرکز پرسنل در شهرداری را حل کنیم ساختار مدیریت شهر تهران را اصلاح کنیم. این نگاه راهبردی است. همه‌ی کشورهای توسعه یافته و در حال توسعه هم چنین روندی را طی کرده‌اند و توانسته‌اند شهر خود را ارزان اداره کنند.
او در پایان گفت: یکی از راهبردهای ضروری دکتر حناچی و شورای شهر پنجم همین است؛ اگر بخواهند کار راهبردی و مفیدی انجام دهند باید نگاه خود را بر اصلاح ساختاری مدیریت شهری متمرکر کنند. در دوسال اول انقلاب کوشش شد زمینه های برنامه های راهبردی برای اصلاح ساختاری مدیریت شهری فراهم شود.
منبع: انصاف نیوز- 4 دی 97


یار دیرینمان محمد بسته نگار




 یار دیرینمان محمد بسته نگار

محمد توسلی
همراه دیرینمان زنده یاد محمد بسته نگار(1397 – 1320) در 18 تیر، پس از چند سال تحمل دوران بیماری سرانجام به سرای ابدیت شتافت. آشنائی ما از همان سال 1339 که او وارد دانشکده حقوق دانشگاه تهران شد در جریان فعالیت های انجمن اسلامی دانشجویان و گسترش جنبش دانشجویی آغاز شد. سال های 39 و40 فضای سیاسی کشور و دانشگاه ها با پیگیری برنامه های حقوق بشر کندی در آمریکا و تشکیل جبهه ملی دوم و سپس تاسیس نهضت آزادی ایران در اردیبهشت سال 1340 کاملا متحول شد. در این شرایط اعضای انجمن اسلامی دانشجویان علاوه بر برنامه های فرهنگی – اجتماعی انجمن، در سازمان های دانشجویی جبهه ملی نیز مشارکت داشتند. در چنین فضایی محمد بسته نگار فعالیت اجتماعی و سیاسی خود را آغاز می کند و با عضویت و همکاری در نهضت آزادی ایران با طالقانی در مسجد هدایت و با بازرگان در جلسات و دیدار های ادواری آشنا می شود.

خودسازی در دوران زندان  
در پی بیانیه نهضت آزادی به مناسبت رفراندم شش ماده ای شاه با عنوان « ایران در آستانه یک انقلاب بزرگ(!)..) در تاریخ سوم بهمن 41 سران و فعالان نهضت آزادی بازداشت شدند و در مرحله بعد به تدریج اعضای جوان تر که فعالیت های نهضت را دنبال می کردند در دو یا سه مرحله بازداشت می شوند و در دادگاه نظامی که تفصیل آن در اسناد تاریخی آمده است تا ده سال محکوم شدند. محمد بسته نگار یکی از بازداشت شدگان گروه های بعدی در خرداد 43 است که پس از محاکمه به چهار سال محکوم می شود و در این مدت در کنار مهندس بازرگان، آیت الله طالقانی، دکتر سحابی و جمعی از فعالان نهضت آزادی زندگی جمعی ویژه ای دز زندان های قصر و در دوره ای هم در زندان برازجان داشته است. مایلم در این یادداشت به نقش این دوران در شکل گیری شخصیت بسته نگار و همبندانش اشاره ای داشته باشم.  خاطرات چاپ شده این زندانیان به ویژه خاطرات روزانه مهندس بازرگان و محمد بسته نگار نشان می دهد که در فضای آزاد زندان ها در آن دوران این جمع برنامه منظم روزانه و تقسیم وظائف جمعی داشتند که بخشی از آن اختصاص به کلاس های آموزشی و مطالعاتی داشت. در این برنامه ها مهندس بازرگان ، آیت اله طالقانی و دکتر سحابی برنامه منظم سخنرانی و جلسات بحث و گفت و گو در زمینه های فرهنگی، اجتماعی و سیاسی  داشتند. مرور برنامه های آموزشی این دوران و فضای ویژه اخلاقی که ارتباطات این جمع را شکل داده بود به نظر بنده تاثیرات این دوران روی همه به ویژه نسل جوان چون محمد بسته نگار حد اقل در حد یک دوره دکترا قابل ارزیابی است. مرور تولیدات فرهنگی منتشر شده در این دوران نشان از آفرینش و خلاقیت جمعی است. 16 اثر کلیدی مهندس بازرگان از جمله سیر تحول قرآن، ذره بی انتها، چرا دچار استبداد شدیم  و چرا با استبداد مخالفیم در این دوران تهیه و تدوین شده است. بخش قابل توجهی از پرتوی از قرآن طالقانی محصول کلاس های این دوران و تنظیم در زندان با کمک همبندانی چون دکتر محمد مهدی جعفری است. کتاب خلقت انسان دکتر سحابی محصول مطالعات و سخنرانی های این دوران است. سایر زندانیان این جمع نیز هر یک در این دوره تولیدات فرهنگی داشتند. علاوه بر آموزش های این دوره چهار ساله زندگی جمعی در کنار این بزرگان که هر یک خود اسوه و الگوی زندگی مومنانه و اخلاقی بودند بهترین فضای زندگی برای آفرینش و خلاقیت جمعی را برای همه از جمله برای شکل گیری شخصیت فرهنگی، اجتماعی و سیاسی محمد بسته نگار فراهم ساختند.
در این جمع مهندس عزت الله سحابی هم حضور دارد که به تعبیری نقش نسل میانه یا پاگرد را ایفاء می کند. مهندس سحابی با جوانتر های جمع ارتباط نزدیک آموزشی و انسانی داشت و ضرورت مبارزه مسلحانه و مخفی را پس از خشونت های 15 خرداد 42 مطرح می کرد. این نگاه را بعد از آزادی با پایه گذاران مجاهدین خلق پی می گیرد. همچنین این ارتباط عاطفی با جوانتر ها در سال های بعد ادامه پیدا می کند. که در ادامه به آن اشاره خواهم داشت.

تلاش های  فرهنگی
بعد از آزادی از زندان به ویژه بعد از انقلاب علاقه و تمرکز اصلی بسته نگار به مطالعات تاریخی و تلاش در زمینه  کار های فرهنگی و آگاهی بخشی در راستای همان آموزش های ویژه و گفتمانی است که در نهضت آزادی و دوران چهار ساله کسب کرده بود. مروری بر زندگینامه و آثار منتشر شده او کاملا نگاه اجتماعی او از نشان می دهد.
«مبانی دموکراسی و جامعه مدنی در حکومت علی(ع)»، «حاکمیت مردم در دیدگاه اسلام و قرآن»، «حقوق بشر از منظر اندیشمندان»، «اندیشه های اجتماعی سیاسی مهندس بازرگان»، «رساله ای در باب حکومت؛ طالقانی نظریه پرداز دموکراسی شورایی در جمهوری اسلامی ایران» و...  

اخلاق مداری، صداقت و تواضع 
از همان سال56 که به تدریج نهضت آزادی ایران تجدید سازمان می کرد محمد بسته نگار در جلسات شورا که عموما در منزل مرحوم احمد صدر حاج سید جوادی، واقع در خیابان ملک، تشکیل می شد محمد بسته نگار هم حضور داشت و در فعالیت ها مشارکت می کرد. چون در دولت مسئولیتی نداشت در کنار مهندس سحابی، محمد مهدی جعفری و جمع دیگری در فعالیت های تشکیلاتی مشارکت داشت. پیوند های فکری و عاطفی دوران زندان اوایل دهه چهل در این دوره محسوس است. به رغم استعفای مهندس سحابی و جمعی از اعضای نهضت از جمله محمد بسته نگار در نیمه دوم سال 58 از عضویت نهضت آزادی، روابط برادارانه و همکاری های فرهنگی و اجتماعی با این دوستان از جمله محمد بسته نگار ادامه پیدا کرد و نوع رفتار اخلاقی این دوستان در فرهنگ کار حزبی و اجتماعی می تواند برای تقویت روحیه کار جمعی نسل امروز آموزنده باشد.
زنده یاد محمد بسته نگار چون زنده یاد مهندس سحابی از چنان خصوصیات اخلاقی، صداقت و تواضع برخوردار بود که همواره مواضع راهبردی خود را که آموزش گرفته بود حفظ کرد و با حفظ روابط دوستانه و همکاری های فرهنگی و اجتماعی مشترک تصرح می کرد که جدا شدن ما از نهضت آزادی تصمیم درستی نبوده است.
خداوند متعال او را با اعمال صالحش محشور و مشمول رحمت و آمرزش خود قرار دهد. یاد او گرامی باد.

منبع: پیام ابراهیم – شماره 30 – دیماه 97  



Monday, December 17, 2018

چالش های تنظیم بودجه شهرداری



چالش های تنظیم بودجه شهرداری

محمد توسلی
تنظیم بودجه شهرداری تهران در شرایط کنونی با بدهی های سنگینی از جمله 50 هزار میلیارد تومان، با چالش های جدی روبروست. در آمد های عمدتا ناپایدار و عدم تحقق کمک های دولت، بخشی از این چالش ها را به خود اختصاص داده است. سوال اصلی پیش روی اعضای محترم شورای شهر و مدیریت جناب دکتر حناچی که در این شرایط خطیر قبول مسئولیت کرده اند و جا دارد در همین جا ضمن خدا قوت به ایشان تبریک  بگویم؛ این است  که چه راهکار راهبردی برای خروج از این بحران وجود دارد؟

شاید مقایسه شرایط مدیریت شهرداری در دوسال اول انقلاب با شرایط کنونی دست کم بخشی از ریشه های این بحران را نشان دهد. در آن سال جمعيت شهر حدود 5 ميليون نفر، بودجه شهرداري 5/2 ميليارد تومان و تعداد كاركنان حدود 5 هزارنفر بود. با همان تعداد نيرو و امکانات ، حجم كار‌هاي انجام شده در آن دوران بحرانی قابل توجه بود؛ زيرا هزینه های جاری و مقدار حقوقي كه پرداخت مي‌شد زياد نبود و گردش مالی کاملا شفاف بود. به عنوان مثال شهردار تهران و معاونانش ماهانه فقط 10 هزار تومان ( حدود ده درصد حقوق و مزایای شهردار قبل از انقلاب) به عنوان حقوق و مزایا دريافت مي‌كردند. و نهایتا در دیماه سال 59 كه شهرداري را رسما به آقاي زواره‌اي تحويل داديم در صندوق شهرداري بیش از600 ميليون تومان موجودي داشتيم. اما در شرایط کنونی  با جمعیت حدود 5/8 میلیون نفر و تعداد کارکنان حدود 70 هزار نفر و بودجه رسمی حدود  18 هزار میلیارد تومان، حدود 50 هزار میلیارد تومان بدهی حاصل شده است. اگر در طول چهار دهه گذشته میزان تورم هزینه ها را به عنوان یک واقعیت بپذیریم اما آیا تورم بیش از ده برابر تعداد کارکنان هیچ تناسبی دارد؟  

راهکار راهبردی برای خروج از این بحران، اصلاح ساختار اقتدارگرا در مدیریت  شهري است.  باید مدیریت شهری بر اساس تجربه حد اقل در شهرهای کشورهای در حال توسعه به نحوی اصلاح شود که عملا كار به دست خود مردم سپرده شود. در این راستا نگاه ما از ابتدای انقلاب اين بود كه مديريت اجرايي شهرداری كوچك، چابك و توانمند شود و با اجرای قانون مدیریت واحد شهری و مشارکت مردم از سطح محلات، مناطق و کلان شهری در پارلمان شهري تحولي در مدیریت و تقسیم کاری بین شورا ها و مدیریت اجرایی شهر شكل بگيرد تا با توجه به تجربه كشور‌هاي توسعه يافته و در حال ‌توسعه مانند تركيه، هند، مالزی و... در ايران هم اجرا شود.

ما همانطور كه خانه خودمان را اداره مي‌كنيم بايد بتوانیم شهر خودمان را هم اداره كنيم. همه اين منطق را مي‌پذيرند. اما بايد پرسيد كدام شهر؟ شهري كه مردم عملا در اداره آن مانند خانه خودشان مشاركت داشته باشند و هزینه های آن را هم تقبل کنند. من بين سال‌هاي 1341 و1346 كه برای ادامه تحصیل در خارج کشور از جمله آلمان بودم  شاهد بودم كه مردم بطور شفاف هزینه های شهری را می دیدند و با آگاهی  سهم خود را  پرداخت  می کردند. با توجه به شرایط بعد از انقلاب و تحولی که در خلق و خوی مردم بوجود آمده بود  ما هم به دنبال اجرا اين طرح و پاسخ به مطالبات مردم بوديم. اما بعد از خشونت های خرداد 60 و آغاز جنگ تحمیلی این مطالعات و برنامه ها  به دست فراموشی سپرده شد. البته در سال 1393 بر اثر ضرورت های پیش آمده در مدیریت کلانشهر ها همین برنامه با عنوان لایحه مدیریت یکپارچه شهری مجددا در دستور کار وزارت کشور دولت آقای روحانی قرار گرفت اما مجددا ظاهرا متوقف مانده است.

یکی از مشکلات تنظیم بودجه شهرداری در شرایط کنونی کاهش در آمد های ناشی از ساخت و ساز ها و تراکم فروشی های بی رویه  دوره های قبلی است که حدود 70 در صد بودجه را تامین می کرده است. بعد از جنگ تحميلي سازمان شهرداري توسعه پيدا كرد و با فروش بي‌رويه تراكم در دوره آقاي كرباسچي و بعد با شتاب بیشتر در دوره آقاي قاليباف ادامه پيدا كرد که به نظر بنده با هیچ هزینه ای امکان جبران خسارت های آن دوران، وجود ندارد.
بنابر این در شرایط کنونی راهکاری جز برنامه ریزی برای اصلاح ساختار مدیریت شهری بطوری که مردم خود در مدیریت شهری بصورت قانونمند مشارکت داشته باشند و پرداخت هزینه ها را هم تقبل کنند، وجود ندارد. البته دولت هم به دليل اينكه هزينه‌هاي سنگینی بر شهر تحميل مي‌كند بايد بخشي از اين مخارج را تامين كند.

با توجه به این که شهرداري‌ سایر شهر ها به ویژه شهر های بزرگ معمولا کلانشهر تهران را الگو قرار می دهند؛ اميدوارم مديريت آقاي دکتر حناچي شهردار محترم با همکاری شورا محترم شهر تهران عزمي جدی براي برنامه ریزی اصلاح ساختار مدیریت شهرداري تهران داشته باشند و بتوانند بودجه شهرداری را براي مردم آنچنان شفاف كنند که شهروندان با احساس مشارکت  سهم خود را در پرداخت  هزينه های شهری تقبل کنند.

منبع: همشهری 26 آذر 97

انتخابات فرصتي براي تقويت فرآيند گذار به دموكراسي



گفت و گو با محمد توسلي:
انتخابات فرصتي براي تقويت فرآيند گذار به دموكراسي است

محمد توسلي شخصي است كه طي ماه­هاي اخير همواره روي اصلاحات جامعه محور تاكيد داشته و  شوراي عالي اصلاح طلبان در دور جديد را هم فرصتي براي تغيير جهت اصلاح طلبان به اين رويكرد  مي­بيند. در روزهايي كه برخي از اصلاح طلبان حضور در انتخابات را گدايي قدرت مي­دانند و از بازگشت به جامعه حرف مي­زنند، حرفهاي توسلي مي­تواند راهگشا باشد.
رویکرد شما به اصلاحات همیشه جامعه محور بوده این جامعه محوری چه خصوصیت هایی داره و چه تفاوتی با رویکردهای دیگر اصلاح طلبی داره؟
رویکرد نهضت آزادی ایران با توجه به شرایط فرهنگی، اجنماعی و سیاسی ایران همواره بر نگاه جامعه محور تاکید داشته است. زیرا با توجه به آموزه های قرآنی راه و روش همه پیامبران و مصلحان آگاهی بخشی در عرصه عمومی بوده است تا خود مردم در جایگاه شهروند با آگاهی و با سازو کارهای جامعه مدنی زمینه های تحول در جامعه را فراهم سازند. در سال های بعد از انقلاب نیز در همان شرایط ملتهب در کنگره تیر ماه سال59 همین راهبرد اصلاحات تدوین و در شرایط خاص دهه 60 و تا امروز مورد عمل قرار گرفته است. اگر در مقاطعی در دولت قبول مسئولیت شده هدف اصلی تقویت همین فرایند بوده و اگر با موانعی جدی برخورد شده قدرت را ترک کرده اند.
در شرا یط کنونی جامعه، نگاه ما  نیز حضور در عرصه عمومی و تقویت نهادهای مدنی و احزاب سیاسی و ارتقاء آگاهی عمومی برای تقویت فرایند گذار به دموکراسی و حاکمیت ملت با استفاده از ظرفیت های قانون اساسی است. عملکرد برخی اصلاح طلبان که صرفا نگاه قدرت محور دارند و راهبرد های اصلاح طلبی را به دست فراموشی سپرده اند و یا آلوده به فساد قدرت شده اند موجب شده تا جامعه با حساسیت نسبت به باز تعریف اندیشه اصلاح طلبی و نقد اصلاح طلبانی که هزینه های سنگینی به جنبش اصلاحات وارد کرده اند، بپردازند.   

به نظر شما نگاه کلی احزاب اصلاح طلب به اصلاحات جامعه محور است یا اصلاحات انتخاباتی؟
انتخابات همواره فرصتی برای تقویت فرایند گذار به دموکراسی و ارتقاء آگاهی جامعه بوده است. رای اعتراضی آگاهانه  مردم در دوم خرداد سال 76 و در دوره های بعد به ویژه سال های 92 و 94 و 96 و پیامد های آگاهی بخشی آن ها بر کسی پوشیده نیست. اما در این فرایند احزاب و افرادی که با نگاه قدرت محور به انتخابات نگاه کرده اند و در عمل در برخی حوزه ها بر خلاف تعهداتشان عمل کرده اند موجب شده نگاه مردم نسبت به آنها کاملا عوض شود و در مراحل بعد واکنش لازم را نشان خواهند داد.

شما با پیش شرط هایی وارد شورای عالی اصلاح طلبان شدید. این پیش شرط ها تا چه حد پذیرفته شدند؟
پیش شرط دوستان ما، اصلاح ساختار موجود به انتخاب دموکراتیک اشخاص و متعارف جامعه مدنی و تشکیل پارلمان اصلاحات و توجه به نگاه  جامعه محور و نظارت قانونمند بر عملکرد منتخبین در قدرت بوده است و همین روند پیگیری می شود.

برخی از اصللاح طلبان معتقدند که همیشه باید در انتخابات شرکت کرد و این دو همزاد هم هستند. آیا شما چنین نظری را قبول دارید؟
بله، انتخابات فرصتی برای یاد گیری و تقویت فرایند گذار به دموکراسی است، مشروط بر این که پیشنیاز های آن تامین باشد. با توجه به شرایط پیش رو در انتخابات آینده اگر شرایط انتخابات آزاد و سالم در حد قابل قبول فراهم نباشد و اگر نظارت استصوابی شورای نگهبان که در تضاد با بسیاری از اصول قانون اساسی از جمله اصل 56 قانون اساسی است، حذف نشود و ارزیابی ها نشان بدهد که میزان حضور مردم در انتخابات کمتر از 50 در صد باشد در این خصوص می توان تدبیر جدیدی اندیشید.

منبع: سازندگی- 25 آذر 1397

وفاق ملی، راهکار عبور از بحران معیشتی


بسمه‌تعالی

وفاق ملی، راهکار عبور از بحران معیشتی

تجمعات و اعتراض‌های مدنی که به طور طبیعی و در پی تحریم‌های ظالمانه و افزایش قیمت‌ها و کاهش قدرت خرید مردم از یک سو و عدم پرداخت حقوق کارگران از سوی دیگر در نقاط  مختلف کشور از جمله  در هفت تپه رخ داده است، واکنش‌های مختلفی در پی داشته که جا دارد مورد بررسی قرار گیرند. 

به رغم آن که در خلال سال‌های 1392 تا 1396 کشور تا حدودی در مسیر توسعه و رشد اقتصادی قرار گرفت و در اکثر شاخص‌های اقتصادی نشانه‌های بهبود دیده می‌شد، اما با خروج دولت امریکا از برنامه‌ جامع هسته‌ای (برجام) و اعمال تحریم‌های ظالمانه آمریکا و کارشکنی‌های برخی از عوامل و نهادهای داخلی،  ملت ایران را با بحران‌آفرینی در عرصه‌های اقتصادی و معیشتی مواجه ساخته و قربانی مطامع سیاسی و قدرت‌طلبانه خود کرده‌اند. در کنار بحران‌آفرینان، فساد ساختاری، ناکارآمدی بروکراتیک، سوءمدیریت و فساد برخی از مسئولین نظام نیز باعث شده تا مجموعه دستگاه‌های حاکمیت، ناتوان از حل ریشه‌ای بحران‌ها باشند.

تفسیر یکسویه از اصل ۴۴ قانون اساسی که منجر به رشد روند معیوب و غیرشفاف فرآیند خصوصی‌سازی شد و در غیاب نهادهای ناظر مدنی مانند احزاب، سندیکاها و مطبوعات مستقل، حاصلی جز فروش دارایی‌های دولتی به ثمن بخس نداشت و سیاست‌های اشتباه در واگذاری واحدهای صنعتی دولتی به شرکت‌های خصوصی وابسته و ناتوانی در مدیریت کارشناسی و سلامت این واحدها، افزون بر آن که به تقویت بخش خصوصی واقعی نیانحامید، بر معضل فقر و بیکاری در کشور افزوده است.        
  
اعتراضات کارگران شرکت نیشکر هفت تپه در ماه گذشته و اعتراضات مشابه در سراسر کشور که در پی تعطیلی و ورشکستگی واحدهای صنعتی متعدد رخ داده ، نگرانی فعالان ملی و دوستداران وطن را برانگیخته است.

نهضت آزادی ایران ضمن ابراز تاسف از شرایط سختی که برای کارگران و زحمتکشان این مرز و بوم پیش آمده و به ویژه، تنگناهای معیشتی پیش ِروی اقشار وسیعی از جامعه، هشدار می‌دهد که راه‌حل‌های امنیتی و برخوردهای قهری با این اعتراضات، پیامدهای بسیار وخیم‌تری به دنبال خواهد داشت و به عمیق‌تر شدن بحران‌ها خواهد انجامید.

همانطور که پیش‌تر و به دفعات، در بیانیه‌های پیشین مورد تاکید قرار گرفته است، در شرایط کنونی یک گروه و یک جناح به تنهایی قادر به حل ابربحران‌های موجود در کشور نیست. حل این بحران‌ها نیازمند عزم ملی و مشارکت تمام شهروندان است و پیش‌نیاز آن، راه‌اندازی گفت وگوهای ملی و دوری از سیاست‌های حذفی و گزینشی در عرصه سیاست و اقتصاد است. وفاق ملی و مشارکت همه شهروندان در اداره امور کشور که گام نخست آن، لغو نظارت استصوابی و تامین حقوق شهروندی و حاکمیت ملت است، تنها راهی است که نظام جمهوری اسلامی ایران را در مذاکرات بین‌المللی از ظرفیت ایستادگی بر منافع ملی برخوردار می‌کند و چنا‌نچه  اجماع افکار عمومی با تامین شرایط فوق بر پشتیبانی از مواضع دولت قرارگیرد، حتی فشارها و تحریم‌های شدید خارجی نخواهد توانست در مقابل عزم ملی برای توسعه کشور بایستد. از همین رو توصیه می‌کند که نهادهای حاکمیتی و مقامات جمهوری اسلامی، ضمن توجه َبه شرایط دشوار معیشتی کارگران، معلمان و عامه زحمتکشان کشور، تحقق حقوق و حاکمیت ملت در تمامی عرصه‌ها و در راستای مشارکت مردم در تعیین سرنوشت خود را سرلوحه برنامه‌ها و اقدامات آتی قرار دهند.

محمد توسلی
دبیر کل نهضت آزادی ایران
12 آذز 1397

سیر تحول جنبش داشجویی



به نام خدا

سیر تحول جنبش داشجویی تا سال 42
 (به مناسبت 16 آذر، روز دانشجو)
اشاره
بحران‌هاي جنبش دانشجويي و چالش های پیش روی فعالیت انجمن های اسلامی دانشجویان دانشگاه های کشور در سال‌هاي اخير و آسيب‌های وارد شده بر آن اين جنبش را در يك نقطه چرخش تاريخي قرار داده است، ارزيابي عملكرد گذشته و تجربه آموزي از آن براي انتخاب راه آينده می تواند مفید و راهگشا باشد. در آستانه سالروز 16 آذر، روز جهاني دانشجو، ضمن گرامي‌داشت ياد و خاطره سه تن از شهداي 16 آذر، سعي مي‌كند در اين یادداشت تجربیات تاریخی شکل گیری و سیر تحول فعالیت نهاد های دانشجویی به ویژه انجمن های اسلامی دانشجویان و نحوه تعامل با جنبش دانشجویی و جنبش اجتماعی را در دو دهه 20 و 30 تا سال 42 مورد بررسی قرار دهد. امید است مجموعه این تلاش ها براي ادامه حيات و ايفاي نقش سالم و اثربخش فعالیت نهاد های دانشجویی و انجمن های اسلامی دانشجویان برای آينده جنبش اجتماعی ایران مفید باشد.

1- ماهيت و رسالت جنبش دانشجويي
جنبش دانشجويي ايران از ويژگي‌هاي يك جنبش اجتماعي، از دو بعد يا دو منظر، بر خوردار است؛ از يك منظر، جنبشي است صنفي و محدود به قشر خاصي از جمعيت كشور، يعني دانشجويان و از منظر ديگر، جنبشي است با پيوندهاي عميق با كل جامعه ايراني و جنبش‌هاي اجتماعي در سطح ملي.
دانشگاه‌هاي ايران در گذشته هيچ‌گاه طبقاتي نبوده‌اند و دانشجويان ايران معرف همه قشرهاي اقتصادي و فرهنگي جامعه هستند. اين امر دانشجويان را در ارتباط  تنگاتنگ با كل جامعه و مطالبات آن قرار مي‌دهد. در غياب احزاب سياسي فراگير، دانشجويان می توانند مطالبات پنهان و آشكار مردم را مطرح و نمايندگي ‌كنند. در واقع، مواضع و مطالبات دانشجويان به نوعي مطالبات و مواضع كل جامعه محسوب مي‌شود.
دانشگاه‌ها، تنها مراكزي هستند كه در آنها جمع زيادي از شهروندان با ويژگي‌هاي سني، عاطفي و حرفه‌اي مشترك، در تماس و تعامل دائم با يكديگرند. نقش حضور جمعي اين گروه سني در محيط دانشگاهي، آثار و بركاتي دارد كه در شكل‌گيري جنبش دانشجويي می تواند كارساز ‌باشد.
نقش اصلي دانشگاه‌ها، به عنوان نهادهاي علمي، طرح سوال و ارائه پاسخ‌ها و يا كمك دادن به دانشجويان براي يافتن پاسخ‌ها است. دانشجوي بدون سوال، دانش‌آموز است، نه دانشجو و محيط چنين دانشجويي دانشگاه نيست، بلكه حداكثر يك دبيرستان به شمار مي‌رود. هنگامي كه دانشجو ياد مي‌گيرد كه پرسش‌ها را مطرح كند و پاسخ بيابد، روحيه پرسشگري او به مسايل و موضوعات ويژه حرفه‌اي‌اش محدود نمي‌ماند. بلكه با همان احساس به جامعه بزرگتر بيرون از دانشگاه نگاه مي‌كند و پرسش‌ها و چراهاي خود را مطرح مي‌سازد و به دنبال يافتن پاسخ‌هاي قانع كننده حركت مي‌كند. چنين رويكردي انگيزه و نيروي محرك اوليه جنبش دانشجويي است.
دانشجويان، به دليل جوان بودن، عواطف و احساسات پاك و پر شوري كه دارند آنان را از هر گروه جمعيتي ديگر پر تحرك‌تر در پيگيري مطالباتشان و مقاوم‌تر در برابر استبداد مي‌سازد. دانشجويان عموما لختي و سنگيني زمين گيركننده‌ي ساير قشرها را ندارند.
اين ويژگي‌ها موجب آن بوده است كه دانشگاه‌هاي ايران در طول تاريخ معاصر، پيشتاز مبارزات ضد استبدادي و عليه استيلاي بيگانه باشند. هر زمان كه استبداد و يا سلطه بيگانه توانسته است ساير نيروهاي اجتماعي را با سركوب و فشار خاموش و آرام سازد، دانشگاه‌ها، به رغم دوران كوتاهي از ركود، ناآرام و مهار نشدني باقي مانده‌اند.

2ـ بررسي عملكرد گذشتــه
بعد از شهریور 1320 و باز شدن نسبی فضای سیاسی ایران، اولين اتحاديه دانشجويان دانشكده پزشكي و داروسازي و دندان‌پزشكي با آراي مستقيم و مخفي دانشجويان، كه دانشجويان وابسته به نيروهاي سياسي مختلف در آن حضور داشتند، تشكيل گرديد. بعدها، «سازمان دانشجويان دانشگاه تهران» كه ابتدا به وسيله حزب توده، كنترل مي‌شد و رويكردي ماركسيستي داشت و بتدریج نیروهای ملی آن را کنترل می کردند؛ سازمان سراسري دانشجويي محسوب مي‌شد. اين حركت با انتشار نشريه «دانشجو» كه تا مردادماه 1338 ادامه داشت، آثار طولاني و عميقي بر جنبش دانشجويي بر جاي گذاشت.
 با گذشت زمان، دو حركت ديگر براي رويارويي با استبداد، از يك سو و در برابر گسترش افكار و حركت‌هاي ماركسيستي، از سوي ديگر در سطح دانشگاه شكل گرفت. در حركت اول، كه نام حركت ملي گرفت، همگام با نهضت ملي ايران، «سازمان صنفی دانشجويان دانشگاه تهران» با همكاري احزاب ايران، پان ايرانيست، جمعيت مردم ايران و زحمتكشان ملت ايران تشكيل شد. اين حركت با انتشار نشريه «دانشجويان» و حمايت از دولت ملی دكتر مصدق و مبارزات دوران نهضت ملي ايران، از جمله در توزيع اوراق قرضه ملي و سازماندهي تظاهرات 30 تير 1331، نقش موثري ايفا كرد.
حركت دوم، كه نام حركت اسلامي به خود گرفت، در پاسخ به فضاي ضد اسلامي افکار مارکسیستی حزب توده در دانشگاه از يك سو و خنثي كردن جو باورهای خرافي و ارتجاعي در سطح جامعه و دانشگاه از سوي ديگر، با تاسيس اولين انجمن اسلامي دانشجويان در دانشكده پزشكي دانشگاه تهرانِ، در سال 1321 ـ با هدف اصلاح جامعه، ايجاد وحدت و دوستي ميان جوانان مسلمان و روشنفكر، آگاهي بخشي و مبارزه با خرافات ـ شكل گرفت. اين حركت با انتشار مجله دانش آموز از سوی آیت الله طالقانی در سال 1319 و شركت دانشجويان در جلسات تفسير قرآن ایشان در كانون اسلام و سپس در مسجد هدايت آغاز شد و با اقبال روز افزون دانشجويان، استادان و علماي مترقي مواجه گرديد و سپس، با انتشار سخنرانی های مهندس بازرگان چون كتاب‌هايي مانند «مذهب در اروپا»، «كار در اسلام»، راه طی شده و همچنین انتشار مجلات «فروغ علم»، «گنج شايگان» و «پيكار انديشه»، كه يكي پس از ديگري به همت اعضای انجمن‌هاي اسلامي دانشجويان منتشر شد، حركت اسلامي را در سطح دانشگاه‌هاي ايران گسترش داد.
پس از كودتاي 28 مرداد و حاكم شدن فضاي استبدادي، انحلال احزاب، تعطيل مطبوعات و زنداني شدن مبارزان، دانشگاه تهران همچنان به عنوان مركز مقاومت باقي ماند. با تشكيل نهضت مقاومت ملي (با همكاري عده‌اي از روحانيان، دانشگاهيان و فعالان سياسي، از جمله مرحومان آيت‌الله سيدرضا زنجاني، دكتر محمد نخشب، مهندس مهدي بازرگان، دكتر يدالله سحابي، حسین شاه حسینی، عباس رادنيا، مهندس عزت الله سحابی، دکتر ابراهیم یزدی، دکتر مصطفی چمران و...)،  جنبش دانشجویی هماهنگ با آن؛ اعتراضات خود را با راهپيمايي، اعتصابات دانشگاهي و انتشار اعلاميه‌هاي آگاهي بخش ادامه داد. رژيم كودتا، در مقابله با جنبش دانشجويي همزمان با سفر نيكسون به ايران، فاجعه 16 آذر 1332 را ـ كه طي آن سه نفر از دانشجويان دانشكده فني (بزرگ‌نيا، قندچي و شريعت رضوي) به شهادت رسيدندـ به وجود آورد. بازتاب جهاني اين واقعه دلخراش به حدي بود كه بعدها «سازمان جهاني دانشجويان» (كوسك) 16 آذر را روز جهاني دانشجو اعلام كرد.
جنبش دانشجويي ايران به تدريج، پس از سال 1339 و باز شدن فضای سیاسی و تشکیل جبهه ملی دوم با پیگیری کادرهای نهضت مقاومت ملی و در اردیبهشت سال 1340 با تشكيل نهضت آزادي ايران، و تعامل جنبش دانشجویی با احزاب سیاسی، دانشگاه های ایران شاهد یکی از پر شور ترین و تاثیرگذارترین دوران فعالیت های خود را در عرصه داخلی و همچنین در عرصه بین المللی به نمایش گذارد.
در اين دوره جنبش دانشجويي با سازمان بين‌المللي دانشجويان (ISC) و دبيرخانه آن (COSEC) ارتباط پيدا كرد و گروه‌هاي تحقيقاتي آن‌ها مسايل جنبش دانشجويي و شرايط انسداد سياسي ايران را طي پروژه‌هاي تحقيقاتي بررسي كردند و گزارش آن را طی چند نشریه به چند زبان زنده دنيا منتشر ساختند.
در این دوره جنبش دانشجویی در شرایط استقلال نسبی مدیریت دانشگاه ها توسعه پیدا کرد. برای نمونه می توان به رخداد اول بهمن سال 1340 اشاره داشت که در فضای سیاسی ملتهب آن روز شاه به دنبال حذف دکتر امینی نخست وزیر مورد حمایت آمریکا بود تا خود مجری برنامه‌ها باشد، اجتماع و تظاهرات گسترده دانشجویان در داخل دانشگاه با یورش گارد ویژه و کاماندوهای رژیم شاه روبرو شد و فاجعه‌ای رخ داد که چکیده آن در اعلامیه تاریخی دکتر فرهاد رئیس دانشگاه تهران که خود در ساختمان دبیرخانه ، شاهد صحنه‌های خون آلود و دلخراش دانشگاه بودند، استقلال مدیریت دانشگاه را  به تصویر کشیده است:
 «امروز یکشنبه اول بهمن ماه ساعت یازده و ربع عده نظامی بدون آن که اتفاقی مداخله آنان را ایجاب نماید به محوطه دانشگاه وارد شده و جمعی از دانشجویان را مضروب و مجروح نموده‌اند. دانشگاه نسبت به این عمل رسماً اعتراض و تقاضای رسیدگی و تعقیب مرتکبین و مجازات آنان را از دولت نموده است و مادامی که نتیجه رسیدگی به دانشگاه اعلام نشود اینجانب و روسای دانشکده‌ها از ادامه خدمت در دانشگاه معذور خواهیم بود».

3- جنبش دانشجویی خارج از کشور
همزمان با توسعه جنبش دانشجویی در ایران، دانشجویان ایرانی خارج از کشور نیز ابتدا در سال 1339 کنفدراسیون دانشجویان ایرانی در اروپا را تاسیس کردند (CISE) و پس از برگزاری کنگره‌های لندن و پاریس نهایتاً در ژانویه 1963 (آذر ماه 1341) با پیوستن فدراسیون آمریکا، کنگره کنفدراسیون جهانی دانشجویان ایرانی در شهر لوزان سویس برگزار شد. در این کنگره، زنده یاد دکتر علی شریعتی، از سوی فدراسیون پاریس جریان ملی و اسلامی دانشجویی را نمایندگی می‌کرد و پرویز نیکخواه از فدراسیون انگلیس جریان چپ مارکیست را. من نیز که مهر ماه سال 1341 برای ادامه تحصیل با پذیرش دکترا در رشته حمل و نقل و ترافیک به آلمان رفته بودم با معرفی رسمی سازمان دانشجویان دانشگاه تهران به عنوان نماینده آن سازمان در این کنگره حضور پیدا کردم و پیام دانشجویان دانشگاه تهران را قرائت کردم. مطرح کردن شعار «اتحاد، مبارزه، پیروزی» دانشگاه تهران در این کنگره تا حدی التهاب دو جریان دانشجویی را برای تمرکز بر وجوه اشتراک و منافع ملی کاهش داد؛ بطوریکه بعدا کنگره لوزان را کنگره وحدت ارزیابی کردند.. اگر چه به دلائلی که قبلا توضیح داده ام فعالیت  تشکل کنفدراسیون در سال 1353 متوقف می شود اما فعالیت فدراسیون ها و انجمن های دانشجویی تا پیروزی انقلاب ادامه داشته است.
همچنین در سال 1341، که برای ادامه تحصیل به آلمان رفتم، زمینه‌های شکل‌گیری و تشکیل گروه فارسی زبان اتحادیه انجمن‌های اسلامی دانشجویان در اروپا فراهم شد که بتدریج با پیگیری و همکاری دانشجویان علاقمند در سال 1344 به ثمر نشست و تا پیروزی انقلاب نقش موثری در توسعه جنبش دانشجویی و جنبش اجتماعی ایران در آن دوره داشت. در آمریکا نیز به همت اعضای انجمن اسلامی دانشجو یان دانشگاه تهران که برای ادامه تحصیل به آمریکا رفته بودند چون دکتر مهدی بهادری نژاد، دکتر حسن مرشد، دکتر مصطفی چمران، دکتر ابراهیم یزدی و ... با همکاری دانشجویان سایر کشور های اسلامی «انجمن اسلامی دانشجویان در آمریکا و کانادا» را پایه گذاری کردند که تا پیروزی انقلاب نقش مهمی در توسعه جنبش دانشجویی خارج از کشور  و جنبش اجتماعی ایران و سایر کشور های اسلامی داشت. تفصیل آن را می توان در اسناد تاریخی این دوره از جمله جلد دوم خاطرات مرحوم دکتر یزدی ملاحظه کرد.


4- تحليل و نقد عملكرد
انتظار مي‌رود كه جنبش دانشجويي ـ و به ويژه انجمن‌هاي اسلامي دانشجويي، كه منتقد صريح حكومت و گروه‌هاي سياسي هستند، خود تحمل نقد شفاف و صريح بر عملكرد و جهت‌گيري‌هاي خود را داشته باشند و با تدبير و خردورزي بيشتر ، ضمن حفظ وحدت و يكپارچگي جنبش دانشجويي اجازه ندهند كه اين جنبش با چند دهه سابقه تاريخي به انفعال، بي‌تفاوتي و افراط و تفريط دچار شود و يا آن كه واكنش‌هاي احساسي و راديكاليسم سياسي آن را با ناكامي و شكست مواجه كند. جنبش دانشجويي مي‌تواند با خردورزي و استقلال رأي و با عملكرد سنجيده و مدبرانه در دفاع از ارزش‌ها، آرمان‌ها و حقوق صنفي دانشجويان به تلاش خود ادامه دهد و از فرو‌افتادن در دامان مشی افراطي و ترويج بي‌اعتقادي به نام مخالفت با استبداد ديني بپرهيزد.
به طور خلاصه، انجمن‌ها و سازمان‌هاي دانشجویی‌ـ كه در ميان طوفان‌ها و بحران‌هاي سياسي از دهه بيست به بعد شكل گرفتند ـ با ويژگي‌هاي نوانديشي، دموكراسي و آزادي‌خواهي و ‌عدالت‌طلبي همواره از پشتيبانان اصلي مبارزه عليه استبداد داخلي و استيلاي بيگانه بوده‌اند. اما در مقاطعي، غلبه احساسات و حركات تند وافراطي از يك سو و استفاده ابزاري پاره‌اي از گروه‌ها و جناح‌هاي حاكم از جنبش دانشجويي براي دستيابي به اهداف سياسي، از سوي ديگر موجب وارد شدن لطمات و آسيب‌هاي شديد به جنبش دانشجويي و مصالح ملي شده است.  


5- پيشنهاد براي آينده
ضمن گرامي‌داشت مجدد خاطره حماسه 16 آذر و تجليل از تلاش‌ها و فداكاري‌هاي جنبش دانشجويي كشور خواستار استقلال و وحدت جنبش دانشجويي و گسترش فعاليت‌هاي صنفي و اجتماعي دانشجويان در چارچوب حفظ و حراست از آزادي‌هاي قانوني، اصول و ارزش‌هاي اسلامي و اخلاقي و منافع ملي است و براي پيشرفت مؤثر و پايدار در راستاي كمك به تحقق رسالت اصولي جنبش ، پيشنهادها و توصيه‌هاي زير را به دانشجويان عزیز عرضه مي‌كند.
1ـ وظيفه اصلي دانشجو در دوره دانشجويي كسب آگاهي و دانش و مهارت‌هاي تخصصي است. در كنار فعالیت های دانشگاهی، در يك جامعه سالم و آزاد ، احزاب سياسي حضور فعال دارند. رسالت احزاب مشاركت در فرآيند سياسي جامعه و تربيت مديران و رهبران شايسته براي اداره و پيشبرد جامعه است.
2ـ جنبش دانشجويي يك جريان صنفي – فرهنگي مستقل است و بايد مطالبات عام اجتماعي ـ سياسي خود را كه مربوط به حقوق شهروندي، آزادي و عدالت اجتماعي و مطالبات عمومي مردم و ساير اصول اساسي مي‌شود به طور مستقل و بدون وابستگي جناحي دنبال كند و آگاهانه از فراكسيون سازي و جانبداري  جناحي و حزبي دوري نمايد.
3ـ سازمان‌ها و انجمن‌هاي دانشجويي مي‌توانند با برپا كردن همايش‌هاي فرهنگي، اقتصادي، تاريخي و سياسي، سطح آگاهي و بينش دانشجويان هر چه بيشتر بالاتر ببرند تا آنان خود بتوانند به طور مستقل در مسايل فرهنگي، سياسي و... اظهار نظر نمايند و موضع‌گيري كنند.
4ـ اگر چه انجمن‌ها و سازمان‌هاي دانشجويي علي‌الاطلاق بايد مستقل و بدون وابستگي به احزاب سياسي باشند، دانشجويان مي‌توانند (و مفيد خواهد بود كه)  با احزاب سياسي مورد اعتماد و تمايل خود همكاري كنند و اهداف سياسي خاص خود را از طريق آنها پيگيري نمايند. تعامل و همكاري‌ شاخه‌هاي دانشجويي احزاب، مستقل از سازمان‌ها و انجمن‌هاي دانشجويي، مي‌تواند به نياز مشاركت آنان در مسائل و فعاليت‌هاي سياسي، با گرايش‌هاي مختلف، پاسخ دهد.
تعامل جنبش دانشجويي و احزاب  سياسي، به صورتي كه در بالا اشاره شد، مفيد و ضروري است. كوتاهي دوران تحصيلات دانشگاهي و جابه‌جايي سريع نسل‌هاي متوالي دانشجويان موجب آن مي‌شود كه جنبش دانشجويي به طور مستمر با كادرهاي تازه وارد و جوان ـ و بعضاً از نظر سياسي و فعاليت‌هاي جمعي، بي‌تجربه يا با تجربه كم ـ سر و كار داشته باشد. اين امر جنبش دانشجويي را با مشكلات جدي روبرو مي‌سازد. در شرايطي كه فضاي سياسي جامعه براي فعاليت بهينه احزاب سياسي باز و مساعد باشد، تعامل احزاب و گروه‌هاي دانشجويي به جبران اين نقيصه كمك موثر مي‌كند. همكنشي احزاب با جنبش‌هاي دانشجويي اگر چه در زمينه‌هايي لازم است، در مواردي، هژموني يك حزب سياسي بر سازمان‌ها و انجمن‌هاي دانشجويي موجب مخدوش شدن استقلال اين انجمن‌ها و وارد آمدن ضربات سنگين به جنبش دانشجويي بوده است. سازمان‌هاي دانشجويي بايستي ضمن تعامل با احزاب سياسي، استقلال فكري و عملي خود را حفظ كنند.
5ـ جنبش دانشجويي، براي ايفاي رسالت خود، نيازمند سازمان‌ها و انجمن‌هايي متعدد و متنوع است كه هر يك از آنها بتواند بخشي از وظايف جنبش و نيازهاي دانشجويان را برآورده سازد. جنبش دانشجويي هم نيازمند سازمان‌هاي عام صنفي ـ كه دانشجويان دانشگاه‌هاي كشور را نمايندگي كنند ـ مي‌باشد و هم به سازمان‌ها، انجمن‌ها و نهادهاي خاص با اهداف و برنامه‌هاي ويژه ـ كه به صورت انجمن‌هاي كوچك مدني در هر دانشكده و دانشگاه به منظور فعاليت‌هاي ديني، هنري، ورزشي، ادبي، زيست محيطي و ... تشكيل شوند، نياز دارد.
6- با توجه به تجربه تاریخی توصیه بنده در سال‌های گذشته همواره به اعضای انجمن‌های اسلامی دانشجویان این بوده است که در برنامه‌ریزی‌های خود توسعه فرهنگی و اجتماعی دانشجویان را به لحاظ تقویت مبانی اعتقادی، آشنایی با تاریخ معاصر و تقویت روحیه کار جمعی در اولویت قرار دهند. طبیعی است حضور در عرصه سیاسی متناسب با شرایط و امکانات دانشجویی و آشنایی با تحلیل مسائل و اظهار نظر و نقد قانونمند عملکرد مسئولان می‌تواند  به موقع بخشی از برنامه تقویت شخصیت اجتماعی آنان در دوران دانشجویی باشد. تجربه نشان داده است دانشجویانی که قبل از شکل‌گیری شخصیت فرهنگی ـ اجتماعی خود وارد عرصه سیاسی به ویژه رادیکال آن، خارج از ظرفیت دوران دانشجویی، شده‌اند فعالیت آنان در این عرصه پایدار نبوده و عموماً بعد از مواجهه با شرایط سخت از فعالیت سیاسی فاصله گرفته اند.
منبع: ماهنامه ایران فردا – آذر 1397


                                                                                    







Sunday, December 2, 2018

ترور حسنعلی منصور توسط موتلفه


گفت و گوی خبرانلاین با محمد توسلی:
هیچ ابهامی درباره اینکه ترور حسنعلی منصور از سوی اعضای مرتبط با هیات‌های موتلفه صورت گرفته وجود ندارد
ترور حسنعلی منصور توسط موتلفه

به گزارش خبرآنلاین عبدالرضا داوری اخیرا در توییتی اعلام کرده که "برخلاف ادعای موتلفه، سه ضارب حسنعلی منصور یعنی نیک نژاد، صفار هرندی و بخارایی هرگز عضو موتلفه نبودند بلکه از نیروهای نهضت آزادی بودند . آنان در مسجد هدایت، در کنار آیت الله طالقانی و نیروهای نزدیک به نهضت آزادی فعالیت می کردند."
این ادعا در حالی از سوی عضو ارشد تیم رسانه ای رئیس جمهور دولت نهم ودهم مطرح شده که گفته می شود در هیچ یک از اسناد تاریخی نامی از نهضت آزادی در ماجرای ترور حسنعلی منصور برده نشده است، ضمن اینکه افراد منسوب به حزب موتلفه از همان ابتدا مسئولیت این اقدام را بر عهده گرفته اند.
محمد توسلی دبیرکل نهضت آزادی ایران ادعای عبدالرضا داوری  مبنی بر اینکه «سه نفر ضارب حسنعلی منصور نزدیک به نهضت آزادی بودند» را کذب محض خواند و به خبرآنلاین گفت: اسناد تاریخی به وضوح نشان می دهد که این سه نفر از اعضای هیات های موتلفه بودند. در این زمینه شما را به اسناد تاریخی هیات های موتلفه و دادگاه آنان به ویژه خاطرات مرحوم حاج مهدی عراقی از اعضای فداییان اسلام در کتاب «ناگفته ها» ارجاع میدهم که به صراحت به پرونده موتلفه و زندان رفتن آنان در اثر همین ترور اشاره کرده است، ضمن اینکه در آن خاطرات هیچ گاه نامی از ارتباط آنان با نهضت آزادی ایران برده نشده است.
وی ادامه داد: خاطرات مرحوم آقای عراقی و همه اسناد و سوابق هیات های موتلفه نشان می دهد آقایان بخارایی، نیک نژاد وصفارهرندی ارتباط تنگاتنگی با هیات های موتلفه داشته وتصمیمات برای ترور در جمع هیات های موتلفه گرفته شده است.
توسلی با بیان اینکه هیچ ابهامی درباره اینکه ترور حسنعلی منصور از سوی اعضای مرتبط با هیات های موتلفه صورت گرفته وجود ندارد، تاکید کرد: در آن سال ها گفتمان نهضت آزادی مبارزه قانونی، علنی و مسالمت آمیز بوده و مرحوم مهندس بازرگان در دفاعیه تاریخی خود نیز در دادگاه نظامی سال 1343 تاکیدکردند که ما آخرین گروهی هستیم که با زبان قانون با شما صحبت می کنیم.
دبیر کل نهضت آزادی ادامه داد: این اظهارات آقای مهندس بازرگان یعنی ما طرفدار مبارزه قانونی هستیم ولی دیگران ممکن است با شرایط انسدادی که در جامعه به وجود می آید دست به خشونت و ترور زده یا کار انقلابی انجام دهند.
توسلی تاکید کرد: بنابراین مطلبی که آقای داوری مطرح کردند به طور کامل خلاف مستندات تاریخی و کذب محض است.
وی با طرح این سوال که باید دید انگیزه تحریف های تاریخی ازسوی مجموعه آقای احمدی نژاد چیست؟ گفت: واقعیت این است که عملکرد آقای احمدی نژاد و همکاران شان در دو دوره ریاست جمهوری نه تنها بر اساس صداقت و رعایت امانت تاریخی و منافع ملی نبود بلکه هزینه هایی را به کشور تحمیل کردند، بنابراین رفتار اخیر آقای داوری را می توان در همین راستا تعبیرو تفسیر کرد.
توسلی تاکید کرد: سوابق نهضت آزادی بر کسی پوشیده نیست اما احتمالا با توجه به ابهاماتی که در هویت مجموعه آقای احمدی نژاد و گذشته آنها وجود دارند آنها به دنبال رد گم کردن باشند، براین اساس می خواهند بگویند نهضت آزادی ایران سابقه خشونت دارد.
دبیر کل نهضت آزادی تصریح کرد: نیاز است کارشناسان تاریخی که در این زمینه بررسی می کنند انگیزه های امروز این افراد را که دست به این گونه دروغ پردازی ها و تحریف تاریخ می زنند،مشخص کنند.
منبع: خبرانلاین – 9 آذر 97



پاسخ جبهه ملی به تبریک نهضت آزادی



پاسخ رئيس شورای مرکزی جبهه ملی ایران به دبیر کل نهضت آزادی ایران

به نام خداوند جان وخرد
جناب آقای مهندس محمد توسلی
دبیر کل محترم نهضت آزادی ایران

با درود فراوان، از اظهار خوشنودی شما نسبت به برگزاری انتخابات درون سازمانی شورای مرکزی جبهه ملی ایران تشکر وسپاسگزاری می نماییم .
امید که سازمان ها واحزاب ملی و وطن خواه و معتقد به آموزه هاى مصدق بزرگ بتوانند در اوضاع وشرایط بحرانی کنونی کشور ، وظیفه خودرا در راستای حفاظت از کیان ملی به جای آورند .
موفقیت جنابعالی وجمعیت شما را در جهت استقرار حاکمیت ملی، آزادی و استقلال و عدالت در میهن عزیزمان
آرزو مندیم
.

 رئیس شورای مرکزی جبهه ملی ایران
     حسین موسویان
        ششم آذر ماه ۱۳۹۷- نهران